خورشید هرکی کیست؟ رئیس مرموز عشیره هرکی در اربیل

خورشید هرکی او یکی از شخصیت‌های بانفوذ عشیره هرکی در اقلیم کردستان عراق است. او که در منطقه خبات استان اربیل سکونت دارد، نقش کلیدی در ساختار اجتماعی و سیاسی ایل هرکی ایفا می‌کند و به‌عنوان یکی از رهبران سنتی و تأثیرگذار شناخته می‌شود.

پویامگ؛ به گزارش رسانه‌ها، نام خورشید هرکی پس از درگیری‌های تیرماه ۱۴۰۴ میان عشیره هرکی و نیروهای پیشمرگه حزب دموکرات کردستان (KDP) بیش از پیش مطرح شد. این تقابل‌ها، به‌ویژه در منطقه خبات، نگاه‌ها را به نقش و جایگاه او در تحولات سیاسی اقلیم کردستان جلب کرد.

پیشینه و موقعیت قبیله‌ای خورشید هرکی

خورشید هرکی از طایفه ملا در بخش سرهاتی ایل هرکی است. ایل هرکی از بزرگ‌ترین ایل‌های کرد در عراق، ایران و ترکیه است و به سه بخش اصلی مندان، سرهاتی و سیدان تقسیم می‌شود. طایفه ملا، که او از آن برخاسته، از دیرباز رهبری بخش سرهاتی را در اختیار داشته و نقشی تاریخی در ساختار قدرت محلی ایفا کرده است.

جدایی از حزب دموکرات کردستان

خورشید هرکی پیش‌تر عضو ارشد حزب دموکرات کردستان بود، اما اختلافات عمیق با خاندان بارزانی او را به خروج از حزب واداشت. با وجود بازگشت موقت او به حزب، تنش‌ها میان دو طرف پابرجا ماند. اختلافات عمدتاً حول مسائل ملکی و رقابت‌های سیاسی-قبیله‌ای شکل گرفت.

آغاز درگیری‌های مسلحانه در خبات

در میانه تابستان ۱۴۰۴، تلاش نیروهای امنیتی اقلیم برای بازداشت خورشید هرکی منجر به درگیری‌های شدید با نیروهای وفادار به او شد. خورشید در واکنش، فراخوان قیام علیه رهبری اقلیم کردستان و خاندان بارزانی را صادر کرد و در یک پیام ویدئویی، مردم را به ایستادگی دعوت نمود.

انسداد راه‌های مواصلاتی و تهدید زیرساخت‌ها

هواداران خورشید هرکی با بستن مسیرهای اصلی منتهی به اربیل، مانع از اعزام نیروهای کمکی شدند. درگیری‌ها با سلاح‌های سنگین ادامه یافت و گزارش‌ها حاکی از تهدید به هدف قرار دادن پالایشگاه‌های کار و لاناز در صورت ادامه فشارها بود. این تهدیدات ظرفیت پالایشی اقلیم را در معرض خطر قرار داد.

موقعیت ژئوپلیتیکی ایل هرکی

ایل هرکی به دلیل پراکندگی در مناطق مرزی عراق، ایران و ترکیه، جایگاهی حساس دارد. بخش سرهاتی، که خورشید به آن تعلق دارد، شامل طوایف مختلفی چون ملا، روست، پیر، حید، بد و دیگران است. این ساختار قبیله‌ای سنتی، قدرت اجتماعی و سیاسی قابل‌توجهی در اختیار رهبری ایل قرار داده است.

نفوذ نظامی و قبیله‌ای خورشید هرکی

خورشید هرکی نه‌تنها در میان اعضای ایل خود، بلکه در میان دیگر قبایل هم‌پیمان، نفوذ قابل‌توجهی دارد. فراخوان مسلحانه او نشان داد که توانایی ایجاد تحرک نظامی در سطح قبیله‌ای و فراتر از آن را داراست. برخی تحلیل‌گران معتقدند این تحرکات، بیانگر بحران مشروعیت و شکاف عمیق درون حزب دموکرات کردستان است.

ابعاد امنیتی و منطقه‌ای درگیری‌ها

درگیری‌های اخیر دیگر یک نزاع قبیله‌ای صرف نیست، بلکه پیامدهای امنیتی برای کل منطقه به همراه دارد. ارتباط ایل هرکی با مرزهای ایران و ترکیه، احتمال اثرگذاری این درگیری‌ها بر امنیت مرزی را تقویت می‌کند. برخی منابع نیز از فعالیت‌ نهادهای اطلاعاتی خارجی در این بحران خبر می‌دهند، هرچند شواهد رسمی برای آن ارائه نشده است.

بحران رو به گسترش در اقلیم کردستان

حمایت برخی قبایل از خورشید هرکی و تهدید او به اقدامات بیشتر، حاکی از بحرانی گسترده در ساختار قدرت اقلیم است. هم‌زمانی این رخدادها با حضور نیروهای حشد الشعبی در برخی مناطق گازی، به پیچیدگی بیشتر شرایط انجامیده و نگرانی‌ها درباره آینده ثبات اقلیم را افزایش داده است.